و مسلمانان مسرور شدند و تمام آن لشكر غنيمت ايشان گشت . روز ديگر خواستند به تقسيم غنايم مشغول شوند كه ناگاه گرد شكافت و سلمان با لشكر كوفه رسيد و مدعاى ايشان آنكه در آن غنايم با لشكر حبيب شريك باشند و گفتند : بواسطهء ما شما ظفر توانستيد يافت ، و الّا قبل از اين به نيل مقصود بايستى شتافت . سخن حبيب آنكه : به مقتضاى وَ أَنْ لَيْسَ لِلْإِنْسانِ إِلَّا ما سَعى « 1 » شما را در اين امر هيچ نصيبى نيست . آخر الامر ميانهء ايشان نزاع به جايى رسيد كه هر دو لشكر تيغ بر يكديگر كشيدند و بسيارى از جانبين تلف شدند . چون لشكر كوفه به عدّ و عدد اكثر و اقوى بودند غالب گشتند - و اوّل عداوتى كه ميان شاميان و كوفيان حادث شد آن بود . بعد از آن حبيب بن مسلمه از روى صلح رسول به نزد سلمان فرستاد و گفت : ما را به حكم إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ « 2 » رعايت ناموس و حفظ اموال يكديگر مىبايد كرد . اكنون كه در ولايت و مملكت دشمنان دين باشيم روا نباشد كه براى حطام دنيوى دون خود را بدنام و زبون سازيم . مصلحت آن است كه به جانب امير المؤمنين عثمان كسى بفرستيم و تفصيل قضيهء خويش معروض گردانيم و به هرچه از آن جانب فرمان رسد ممتثل شويم . سلمان را آن مصلحت موافق افتاده دست از محاربه بازداشتند . چون كيفيت آن واقعه به عرض امير المؤمنين عثمان رسيد در آن باب به حبيب بن مسلمه مثالى فرستاد كه چون [ آن ] لشكر [ به قصد ] مدد [ ايشان از ] كوفه [ بدان سو ] توجه نموده و قطع بيابانها كرده و تعب راه كشيده‌اند ، مروّت تقاضاى آن مىكند كه در اموال غنايم حاصله شريك باشند . حبيب بن مسلمه ، به موجب فرموده ، لشكر كوفه را از آن غنايم حصّه‌اى داد ، و در آن حدود مىبود . و سلمان بن ربيعه از جانب امير المؤمنين عثمان ، رضىّ اللّه عنه ، مأمور شد به آنكه با لشكرى كه از كوفه آورده به جانب ارمنيّه و دربند تاخت آورد و همّت بر فتح آن بلاد و ديار گمارد . ذكر ابتداء غزوهء افريقيّه در اين سال عمرو عاص به گفتهء امير المؤمنين عثمان ، رضىّ اللّه عنه ، عبد اللّه سعد « 3 » را ، كه از جملهء جنود مصر بود ، به نواحى و اطراف مملكت افريقيّه « 4 » فرستاد ، و بعد از دخول در آن ولايت بواسطهء كثرت اعادى زياده تعرّضى بديشان نتوانستند كرد و بسلامت معاودت نمود ؛ و اللّه الاعلم .

--> ( 1 ) . و اينكه : براى مردم پاداشى جز آنچه خود كرده‌اند نيست ؛ ( نجم ، 39 ) . - و . ( 2 ) . هرآينه مؤمنان برادرند ؛ ( حجرات ، 10 ) . - و . ( 3 ) . مراد عبد اللّه بن سعد بن ابى سرح است . ( 4 ) . افريقيّه : نامى كه بيشتر به سرزمينهاى ليبى ، تونس ، الجزاير امروزى ، و سواحل جنوبى مديترانه اطلاق مىشده است .